Овулацијата е еден од најважните, но и најмалку разбрани процеси во женското тело. Иако секоја жена ја доживува секој месец, многу од нив не знаат точно кога се случува, што ја предизвикува и како може да се препознае.

Разбирањето на овулацијата е клучно не само за оние кои планираат бременост, туку и за секоја жена која сака подобро да го разбере своето тело.

 

Што е овулација?

Овулацијата претставува ослободување на зрела јајце-клетка од јајникот.
Тоа се случува еднаш во секој менструален циклус, обично помеѓу 12-тиот и 16-тиот ден, но точниот ден варира од жена до жена.

Кога јајце-клетката се ослободува, таа патува низ јајцеводот, каде што може да биде оплодена.
Овој краток период, обично од 12 до 24 часа е најплодниот момент во целиот циклус.

 

Како функционира овулацијата?

Овој процес е деликатно оркестриран од хормоните:

1. Фоликуларна фаза - подготовка

Во првата половина од циклусот, под влијание на хормонот FSH, во јајниците созреваат неколку фоликули.
Еден од нив станува доминантен. Тој ја подготвува јајце-клетката за овулација.

2. LH скок - сигнал за овулација

Хормонот LH нагло се зголемува т.н. LH surge.
Токму овој скок му кажува на фоликулот дека е време да се отвори и да ја ослободи јајце-клетката.

3. Ослободување на јајце-клетката

Јајце-клетката влегува во јајцеводот и се движи кон матката. Овој момент се смета за врв на плодноста.

4. Лутеална фаза - подготовка за можна бременост

По овулацијата, празниот фоликул се претвора во жолто тело, кое лачи прогестерон.
Прогестеронот го подготвува ендометриумот - слузницата на матката за имплантација на оплодената јајце-клетка.

 

Колку трае плодниот прозорец?

Иако овулацијата трае само еден ден, плодниот период е поширок.
Сперматозоидите можат да преживеат во женското тело до пет дена, па затоа плодниот прозорец изнесува околу 6 дена вкупно, односно 5 пред овулација и 1 ден по овулација.

 

Како да препознаете дека овулирате?

Некои жени имаат јасни симптоми, други воопшто не ги чувствуваат.
Најчести знаци се:

• проѕирен, еластичен цервикален секрет („како белка од јајце“),
• лесна болка на едната страна од долниот стомак,
• зголемено либидо,
• чувствителни гради,
• мало покачување на базалната температура следниот ден,
• зголемена енергија и подобро расположение.

 

Зошто е важно да ја разбереме овулацијата?

Разбирањето на овулацијата може да помогне во: планирање на бременост, превенција од бременост, идентификување на хормонални нарушувања, подобро разбирање на менструалниот циклус, следење на сопственото здравје.

Ако овулацијата е нередовна или ја нема, тоа може да укажува на состојби како PCOS, проблеми со тироидната жлезда, стрес или хормонални дисбаланси.

 

Овулацијата е мал, но моќен процес кој го води циклусот на женското тело.
Кога жената го разбира својот циклус, таа го разбира и сопственото здравје, плодност и емоционална динамика.